खिडकी

(सौजन्य - 'इंडिया टुडे' / creativegaga.artstation.com ) --------------------------------------------- आदरणीय , प्रातःस्मरणीय आणि नित्य आमंत्रणीय   प्रियांका नेहरू-गांधी-वद्रा , अर्थात ताईंच्या सेवेशी ,   काँग्रेसचा चार आण्यांचाच सभासद असलेल्या तळागाळातल्या कार्यकर्त्याचा साष्टांग दंडवत! (आता देशाच्या राजकारणात काँग्रेसचा वाटा चार आण्यांचाच राहिलेला नाही , हे वेगळं!) बरं वाटतं म्हणून दंडवत लिहिलं. प्रसंग आलाय बाका , काय करील दिग्विजयकाका! लोटांगण घातलं तरी कमीच , अशी स्थिती सांप्रत काळी ओढवलीय. म्हणजे आपणच ओढवून घेतलीय. खरं तर तुम्हाला ‘ दीदी ’ च म्हणणार होतो. पण मग तुम्हाला आम्ही ‘ मां , माटी , मानुष ’ वाले वाटायचो. ‘ वंगभंग ’ ऐवजी भ्रुकुटीभंग व्हायचा! ‘ अम्मा ’ म्हणावंही वाटलं मनात. लगेच लक्षात आलं की , तो (अखिल भारतीय अण्णा) द्राविडी प्राणायम होईल. आणि सलमान खुर्शीदसाहेबांना ‘ म्याडम म्हणजे राष्ट्रमाता ’ असं जाहीर करून टाकलंय ना! तो ‘ सोनियाचा दिनु ’ जंता अजून विसरलेली नाही. (म्हणून तर हे दिवस आले नशिबी.) पत्रास कारण... एक काय लय आहेत. (आपल्या पार्टीला लयच सा...

‘ अहमदनगर ’  असं कागदोपत्री नाव असलेलं (आता अहिल्यानगर) आणि साऱ्यांच्या बोलण्या-लिहिण्यात  कायम   ‘ नगर ’  असाच उल्लेख येत राहिलेल्या  ह्या शहराचं वयोमान पाचशेहून अधिक आहे.  त्याचा स्थापनादिन  २८ मे . गेल्या अडीच दशकांपासून तो साजरा होतो.  त्याच आठवणी, तेच कढ, तीच महता आणि तीच गाथा...  उत्सवी स्थापनादिनापलीकडे कधीच काही होत नाही.  ह्या शहराबद्दलची आपुलकी व्यक्त करणारी ही कविता. साधारण दशकापूर्वी केलेली... आणि वर्तमान पाहता भविष्यातही तशीच लागू राहील, असंच खंतावून म्हणावंसं वाटतं. -------------- प्रसिद्ध चित्रकार एस. एच. रझा ह्यांच्या कलाकृतीवरून प्रेरित. (सौजन्य - AI) ............................... भो ,  ऐतिहासिक नगरा ,  उपेक्षेचे वारे सोसत ,  परी ना कण्हत ,  ना कुथत , संथ गतीने सुरूच आहे तुझी वाटचाल ,  अखंडित पारतंत्र्याच्या सोसून अनेक  ‘ शाही ’ अनुभवतोयस सध्या लोकशाही ,  पण तुझ्या गौरवाच्या आणि कुचेष्टेच्या   लिखाणाची अजूनही आहे ओली शाई पाचशतकी वयाचा तुझ्या   उल्लेख होतो वारंवार ,...

बँड वाजवून, ढोल-ताशे बडवून २०१४मध्ये मोदी सरकार सिंहासनारूढ झालं. त्या वेळच्या आनंदाच्या लाटा काहीशा ओसरल्याचं पहिल्या दोन वर्षांत जाणवलं. उत्साहाच्या वाटाही बंद झाल्या की काय, असं वाटू लागलं आहे. मोदी सरकारच्या पहिल्या वाढदिवसानिमित्त इथेच वर्षापूर्वी ‘ बाई ’ आणि ‘ भाई ’  असा लेख लिहिला होता. त्यानंतर अजून एक वर्ष गेलं. या सरकारबद्दल सामान्यजनांच्या मनातले ‘ आम आदमी ’ ने २०१६मध्ये जाणून घेतलेले भाव. पुन्हा एकदा बोलबाला सव्वीस मे जवळ आला दिवस हॅप्पी बर्थडेवाला कसा करावा साजरा बोला! रांगोळीने सजवावे अंगण ?  लाल किल्ल्या बांधावे तोरण ? आकाशी सोडावा मोठ्ठा फुगा ? की रोषणाईने दीपवावे जगा ? यमुनेच्या तिरी भरवू मेळा   ‘ भाईयों-बहनों ’   साद घाला पुन्हा भक्तजन करू गोळा   जुनाच खेळ नव्यानं खेळा   केक कापूया भला थोरला , बर्गर नि पिझ्झा इटलीवाला ?  नको! बरा अपुला तो ढोकळा चाट-पापडी अन्‌ मिर्च-मसाला   ‘ नमो-नमो ’ चा जपावा मंत्र ‘ कॉंग्रेसमुक्त ’ चे शिकावे तंत्र ‘ साठ साल-साठ साल ’ चा जप करीत राहा...

लिहायला-वाचायला शिकल्यापासून पेपर वाचायला लागलो की , पेपर वाचायला लागल्यापासून लिहायला-वाचायला शिकलो , हे आठवणं अंमळ कठीणच आहे. कळतंय तेव्हापासून वाचतोय. पण वाचतोय तेव्हापासून कळतं आहेच , असं अजाबात नाही. सदर लेखकाची (म्हणजे सदर ‘ सदर ’ नव्हे , तर हा मजकूर लिहिणारा लेखक , सदर इसम या अर्थाने!) हीच गोची आहे. कळतंय तेव्हापासून वाचतोय. पण वाचतोय तेव्हापासून कळतं आहेच , असं अजाबात नाही. सदर लेखकाची (म्हणजे सदर ‘ सदर ’ नव्हे , तर हा मजकूर लिहिणारा लेखक , सदर इसम या अर्थाने!) हीच गोची आहे. अस्मादिकांना लहानपणापासून पेपर वाचण्याची फार्फार आवड. पण त्यातील अग्रलेख, लेख, स्फुटे, क्रीडा, अर्थव्यवहार आदी विषयांत आम्हाला कधीच रस नव्हता. राजकारणात चुलीत जावो, नाही तर (विनाअनुदानित) गॅसच्या शेगडीवर होरपळो; त्याच्याशी देणे-घेणे नाहीच! अतरंगी बातम्या हीच आपली आवड (रेखाटण सौजन्य - कृत्रिम बुद्धिमत्ता) ------------------------------ हटके बातम्या हीच खरी आपली आवड. उदाहरणार्थ –‘ शेळीने दिला चार करडांना जन्म ’, ‘ नागाच्या डोक्‍यावर बसला उंदीर ’, ‘ पपईत दिसला गणपती ’, ‘ दुधी भोपळ्यात आढळला मारुती ’ इत्यादी ...